Onrust op aarde

Het gebruik van SSRI's bij depressieve jongeren wordt in Groot-Brittannië in de ban gedaan. Reden is de onrust die ontstond toen in het nieuws kwam dat jongeren die SSRI's slikken eerder een zelfmoordpoging ondernemen. Op 10 december maakte de verantwoordelijke overheidsinstantie (MHRA) bekend dat alle artsen geadviseerd wordt geen SSRI's meer voor te schrijven aan mensen onder de achttien jaar, overigens met uitzondering van fluoxetine.

Bij fluoxetine, dat geregistreerd is voor gebruik bij kinderen, wordt gewaarschuwd dat het maar bij een kleine fractie van de gebruikers (10%) werkzaam is. Hoe tegenstrijdig ook, met het oog op onthoudingsverschijnselen wordt de artsen op het hart gedrukt niet abrupt te staken worden wanneer er al wel SSRI's gebruikt worden.

Het probleem is aanzienlijk. Men schat dat er 50.000 jongeren in Groot-Brittannië SSRI's slikken. Artsen schrijven wel voor, omdat er onvoldoende therapeuten zijn om mentale problemen anders te behandelen. Behalve fluoxetine was geen van de SSRI's geregistreerd voor gebruik bij kinderen. Bij registratie bij volwassenen wordt door de registratieautoriteiten weliswaar aangedrongen bij de fabrikanten om onderzoek naar gebruik bij kinderen uit te voeren; in de jaren negentig werd er daadwerkelijk onderzoek naar gedaan onder adolescenten. Nu lijkt het er op dat onderzoeksresultaten zijn achtergehouden. Ongunstige resultaten werden noch gepubliceerd noch doorgestuurd naar overheden in Groot-Brittannië of de Verenigde Staten. In het algemeen worden er door de fabrikant - alleen wanneer daar expliciet om wordt gevraagd - slechts globale overzichten doorgespeeld.

De aandacht voor de veiligheid van SSRI's bij jongeren werd gevestigd door een rel rondom een vermeende verhoging van suïcidepogingen bij gebruik van paroxetine: daarbij kwamen gegevens uit 1996 pas dit jaar aan het licht. Vervolgens zijn alle beschikbare gegevens van gebruik van SSRI's bij kinderen doorgelicht, en heeft de overheid in Groot-Brittannië de waarschuwing uit doen gaan na druk van ouders en actiegroepen.

Belangengroepen zijn onthutst: 'Het is onacceptabel dat gedurende jaren tienduizenden jongeren geneesmiddelen hebben geslikt die niet werken, maar wel schade kunnen berokkenen.' Er wordt gepleit voor herziening van de geneesmiddelregistratie in Groot-Brittannië. De overheid heeft weinig grip op de machtige farmaceutische industrie. Zij kan moeiteloos onderzoeksresultaten achterwege houden.

Wie waakt er nu over de patiënten? Dat zit niet rustig onder de kerstboom.

Bron: The Guardian, 11 december 2003.