Pfizer op de teentjes getrapt

De firma Pfizer is boos. Er is weer eens negatief geschreven over Norvasc^® en daar moet iets van gezegd worden. In een brief aan alle artsen en apothekers in Nederland wordt de publicatie over de FACET-studie, die onlangs in Diabetes Care is verschenen, aan de kaak gesteld.

De oorspronkelijke - overigens niet gepubliceerde - conclusie van dit onderzoek, dat de combinatie van amlodipine en fosinopril de beste uitkomst leverde bij hypertensiepatiënten met type II diabetes mellitus, zou zijn gewijzigd in de conclusie dat de ACE-remmer bij deze patiënten een lager risico op vasculaire events zou geven dan amlodipine. Pfizer suggereert dat deze conclusie is gewijzigd nadat o.a. dr. Marco Pahor, iemand die bij Pfizer bekend staat als 'een gekend criticaster van calciumantagonisten', aan de auteurs van het stuk is toegevoegd. Voorts deugt er weinig aan de opzet van de studie en wordt de geachte dokter er op gewezen dat de onderzoeksresultaten geen aanleiding geven om de behandelingsstrategie bij hypertensieve diabetespatiënten aan te passen en dat amlodipine voor deze patiënten een uitstekende keuze is.

Nog afgezien van Pfizers eigen discutabele standpunt over de plaats van Ca-antagonisten bij diabetes-mellitus-comorbiditeit, kunnen wij weinig waardering opbrengen voor dergelijke 'ophelderingsbrieven' van de farmaceutische industrie, aangezien ze ons een beetje aan hersenspoelen doen denken. Zoals iedere kritische lezer weet, bestaan er grote verschillen in kwaliteit tussen de diverse wetenschappelijke onderzoeken en publicaties. De Nederlandse artsen en apothekers zijn echter over het algemeen zeer goed zelf in staat zelf de kwaliteit van een publicatie in te schatten. Daar hebben wij de 'hulp' van een specialitè-fabrikant in de vorm van een zogenaamde 'dear doctor'-brief echt niet voor nodig.
 

Reclame farmacie aangepakt?

Het lijkt erop dat de Landelijke Huisartsen Vereniging iets wil gaan doen aan de manier waarop haar leden worden bestookt met reclame-uitingen voor medicijnen. De Inspectie voor de Gezondheidszorg lijkt het daarmee eens te zijn. Er zullen inspecteurs worden opgeleid om de reclamedrift van de farmaceutische bedrijven aan banden te leggen. Alleeen al door minder reclame te maken, kunnen op de kosten van farmaceutische bedrijven mogelijk tientallen miljoenen gulden per jaar worden bespaard. Nefarma bagatelliseert een en ander door te stellen dat een huisarts niet een 'onmondig object is dat zich zomaar laat paaien door de industrie'. De vraag blijft natuurlijk in hoeverre dit de druk op de nationale begroting voor de gezondheidszorg verlicht. Tot nog toe is er door de overheid op geen enkele manier een grens gesteld aan wat de industrie aan marketingkosten mag doorberekenen in de prijs van geneesmiddelen. We wachten af!
 

Gelezen

Aanhoudend erectienieuws

De op handen zijnde introductie van de erectiepil Viagra^®, waarover wij eerder in Pharma Selecta berichtten, heeft de gemoederen in met name de VS zeer verhit. Er is een ongekende stormloop op de pil ontstaan en de discussie over hoeveel pillen per maand door het ziekenfonds worden vergoed (met andere woorden: hoe vaak mannen per maand seks moeten hebben) is op gang gebracht. Ook vrouwen zeggen baat te hebben bij het gebruik van Viagra^®. Het eerste onderzoek naar de werkzaamheid onder 500 Britse vrouwen is inmiddels gestart, maar de fabrikant raadt het middel vooralsnog alleen bij mannen aan. Overigens is gebleken dat de werkzame stof sneller in het bloed komt bij inname met voedsel. De fabrikant gaat nu onderzoeken of het middel ook in een wafel gestopt kan worden, zodat men niet een uur, maar slechts enkele minuten op een erectie hoeft te wachten. Romantisch idee toch, het eten van een koekje bij wijze van voorspel.....
 

Britten onderzoeken cannabis

Zelfs in het doorgaans oerconservatieve Groot-Brittannië heeft het Ministerie voor Volksgezondheid nu besloten research naar het medisch gebruik van cannabis te ondersteunen. Het onderzoek moet zich met name richten op de behoefte van patiënten voor wie weinig anders meer te bieden is, zoals kanker- en AIDS-patiënten. De regering stelt dat er op dit moment te weinig bewijs is voor de effectiviteit van cannabispreparaten. Aangezien men vindt dat er geen lagere standaarden voor cannabis dan voor andere potentiële geneesmiddelen mogen gelden, beveelt men in eerste instantie literatuuronderzoek aan, om aan de hand daarvan het vervolgtraject te kunnen bepalen.

Literatuur: Br Med J 1998;316:1477.

Tamoxifen is wereldwijd het meest voorgeschreven adjuvante cytostaticum na chirurgische behandeling van borstkanker ter voorkoming van recidieven. Het is bewezen effectief en geeft een duidelijke stijging van de overlevingskans, wanneer het gedurende twee tot drie jaar na chirurgie wordt gebruikt. Er bestaat echter twijfel over hoe lang de behandeling dient te worden voortgezet. Behoudens enkele kleinere onderzoeken, waarvan de resultaten elkaar enigszins tegenspreken, is behandeling gedurende meer dan vijf jaar niet adequaat bestudeerd. Duidelijkheid is echter gewenst, aangezien zelfs een gering voordeel van tamoxifen op jaarbasis duizenden levens kan sparen.

Op dit moment worden er twee grote studies uitgevoerd: aTTom (adjuvant tamoxifen treatment offers more?) en ATLAS (adjuvant tamoxifen longer against shorter) onder tenminste 20.000 vrouwen om meer duidelijkheid te verschaffen. Wanneer de eerste resultaten van deze studies beschikbaar komen, hoort u hier ongetwijfeld meer over.

Literatuur: Br Med J 1998;316:1518-1519.

Recentelijk zijn in de Lancet een tweetal ziektegeschiedenissen beschreven van patiënten die zich presenteerden met een sterk verergerende papuleuze respectievelijk erythemateuze huidreactie, gelijkend op een maligne lymfoom, na gebruik van losartan. De verschijnselen ontstonden in beide gevallen ongeveer twee weken na starten met losartan en verdwenen spontaan binnen enkele weken na staken van de therapie. Als mogelijke oorzaak gaven de auteurs aan de in vitro gemeten effecten van ACE-remmers en angiotensine-II-antagonisten op de immuunregulatie en de remming van de proliferatie van T-lymfocyten door angiotensine II.

Literatuur: Lancet 1997;350:1366).

In het New England Journal of Medicine werden de resultaten beschreven van een multicenter, dubbelblind placebo-gecontroleerd onderzoek naar de effectiviteit en veiligheid van een levend verzwakt influenzavaccin in de vorm van een neusspray bij kinderen in de leeftijd van 15 tot 71 maanden. De behandelingsgroepen bestonden uit 288 kinderen die èèn dosis ontvingen en 1314 kinderen die twee doses van het vaccin intranasaal toegediend kregen, met een tussentijd van 60 dagen. Het vaccin bleek in 93% van de gevallen een effectieve antilichaamrespons op te wekken. Bij de eenmalige dosis bij 89% en bij het tweevoudige doseerregime bij 94% van de kinderen. Verder bleek het vaccin goed verdragen te worden en gaf het een significante vermindering van het aantal influenzagevallen ten opzichte van placebo. De auteurs concluderen derhalve dat het intranasale vaccin veilig, immunogeen en effectief is tegen influenza A en B bij gezonde kinderen.

Literatuur: N Engl J Med 1998;338:1405-1412.